Neva incelemesi
Neden oyun oynuyoruz? Bu basit bir soru ama çoğu zaman karmaşık bir cevapla sonuçlanır. Birçok oyuncu için bu eğlence aracı basit bir şekilde sadece eğlencedir. Diğerleri içinse dünyanın diğer ucunda aynı zevkleri paylaştığınız insanlarla buluşturan bir sosyal etkileşim biçimi… Bazıları ise PlayStation 5 veya Nintendo Switch gibi konsolların sahibi olmanın hayal güçlerini harekete geçiren benzersiz bir dünyaya erişim sağladığını söyleyebilir. Sebebi ne olursa olsun, yeni şeyler deneyimlemek, her şeyin temelinde yatar. Bazı stüdyolar ise bizi konfor alanımızdan çıkarmaya ve bu arada muhtemelen ulaşamayacağımız bir şeyi sunmaya odaklanıyor.
Bunun pek çok örneği olsa da benim favorilerimden biri Nomada Studio cephesinden gelen Gris. İspanya merkezli ekip, 2018 senesinde pek çok kişinin bir şaheser olarak tanımladığı bir deneyim sundu. Geliştiriciler bize karmaşık bir hikaye, çoklu mekanikler ve devrim niteliğinde sistemler sunmak yerine, kendilerini üç saatten biraz fazla süren, muhteşem görsellere ve minimalist bir anlatıma sahip, oyuncunun bu interaktif tuvalde anlam bulmakla görevlendirildiği bir oyun yaratmaya adadılar. O zamandan beri, bu ekipten bir sonraki oyunu bekliyorduk ve Mayıs 2023 içerisinde nihayet Neva isimli yeni oyun duyuruldu, biz de kendisini gördük.
Bu oyun, Nomada Studio ile Devolver Digital arasındaki ikinci işbirliğine işaret ediyor. Gris ile gördüğümüz minimalist tarz ve büyülü gerçekçilik vurgusu herkesin hoşuna gitmese de bu melankolik yolculuğu deneyimleme şansına sahip olanlar, o oyunun 2018 senesinin en iyi deneyimlerinden biri olduğunu inkar edemezler. Bu nedenle, birçok kişi Animal Well ve SteamWorld Heist II gibi harika bağımsız oyunlarla dolu bir yılda güçlü bir rakip olarak kendini konumlandıran Neva yapıtını merakla bekliyordu. Neva, yılın bağımsız oyunu mu, yoksa başka bir yürüme simülasyonuna mı bakıyoruz, yoksa oynanışında daha fazlası var mı?
Gris, muğlak bir çalışma olarak nitelendirilmişti. Nomada Studio ekibinin 2018 temelli oyunuyla net bir hedefi olsa da oyuncuya anlaşılması kolay bir hikaye sunmadı, ancak herkesin melankolik maceraya benzersiz bir anlam katması için yeterli alana sahipti. Neva ile İspanyol stüdyo aynı şeyi yapmayı başardı, ancak her kullanıcının görevlerini kolayca anlayabileceği ve aynı zamanda bu yolculuğu bir hata yapıyormuş gibi hissetmeden uygun gördükleri şekilde yorumlayabilecekleri çok daha büyük bir resim sundu. Neva bize kurt ve geyik formundaki bir ruhun yoldaşı olan ve Neva adında bir kız olan Alba’nın başrolde olduğu bir macera sunuyor.
Karakterimizin çevredeki ormanı elindeki tüm yaşamı tüketmeye odaklanmış bir kötülükten arındırması gerekiyor. Nomada Studio ekibinin bu çalışması kısa; dört saat veya daha kısa sürede jeneriğe ulaşacaksınız. Birkaç eşya toplayarak ve isteğe bağlı görevleri tamamlayarak bu süreyi uzatmak mümkün olsa da bu sürekli hareket halinde olduğunuz ve her oyuncunun stüdyonun imza unsuru olarak konumlandırılan arka plan temalarında farklı değerler bulabileceği doğrusal bir yolculuk. Alba, güçlü bir kişilikten yoksun ve oyuncunun bu dünyayla etkileşime girebileceği ve her şeyden önce Neva ile bir bağ kurabileceği bir araç olmayı amaçlıyor.
Ruh bizim tek yoldaşımız ve bütün bir yıl boyunca onun büyümesini izliyoruz. Yolculuk yaz aylarında başlıyor, amacımız büyük sıçramalar yapmakta zorlanan ve etrafındaki her şey tarafından sürekli dikkati dağıtılan yavru köpeği korumak. Sonbahar geldiğinde, sadece bazı görevlerde bize yardımcı olmakla kalmayan, aynı zamanda tamamen olmasa da kendini savunabilen bir genç kıza dönüşüyor. Neva oyununun dört saat sürmesine rağmen, bu kısa sürede oyuncunun Neva ile güçlü bir bağ kurabilmesini sağlamak için harika bir iş çıkarıyor. Kış ve bahar geldiğinde ruhla net bir bağlantı kurmamak neredeyse imkansız.
Bu, oyunun kullanıcının beklentileriyle olumlu bir şekilde oynamak ve her şeyden önce anlatı temalarını muhteşem bir şekilde kullanmak için kendi avantajına kullandığı bir şey. Yine, ekranda gördüklerimizin yanlış yorumlanması söz konusu değil ve hikayenin etkisi büyük ölçüde her oyuncunun bağlamına ve duygularına ne kadar bağlı olduklarına bağlı olacak. Kişisel olarak Neva, annelik ve bir kız çocuğu yetiştirmenin ne kadar zor olduğu hakkında bir hikaye. Doğa ananın yavrusu olarak bizden yardım istemesi olarak da görülebilecek çevresel mesajının ötesinde, oyun Neva’nın bir yıl boyunca büyümesini izlememize olanak tanıyor.
Yavru köpek, gözümün önünden bir an bile ayrılmadığında endişelendim. Kendini savunabilecek ve benim bile zorlandığım zorlukların üstesinden gelebilecek kadar yetenekli olduğunu gördüğümde ise sevindim. Final jeneriği, ilişkimizin sonunu işaret ettiğinde gerçekten üzüldüm. Nomada Studios ekibinin çalışması, yavrusunun üniversiteye gidişini ya da evden taşınmasını izleyen bir anne gibi bu durumları hiç yaşamamış insanların baş karakterle empati kurmasını ve onun üzüntüsünü paylaşmasını sağlayarak harika bir iş çıkarıyor. Neva aynı zamanda ölümle ilgili bir hikaye, ancak bu üzücü sonuçtan kaçınmak için savaşmamız gereken olumsuz bir anlamda değil.
Oyunun amacı, bunun yaşamdaki başka bir süreç olduğunu göstermektir. Başkahraman ve Neva, doğalarının ötesinde herhangi bir kimlikleri ya da motivasyonları olmayan karanlık yaratıklar tarafından tüketilmekte olan bir ormanı arındırmak zorunda. Açılış sinematiği, böyle bir şeyin ilk kez yaşanmadığını, bunun kaçınılmaz bir döngü olduğunu açıkça ortaya koyuyor. Bununla birlikte, her ölümle birlikte, aynı zorluklarla yüzleşmek zorunda kalacak bir yavru onun yerine geçiyor. Neva, oyuncunun kendi anlamını bulmasına olanak tanıyan bir eser. Bir rehber işlevi gören bir hikaye olsa da, nihayetinde her kişi tuvalin arkasındaki nedeni bulmak zorunda.
Benim için bu, annelik ve ölümün doğası. Başkaları için Nomada Studio ekibinin çalışmaları farklı bir şey olabilir. Doğru ya da yanlış bir cevap yok ve bu başlığı özel kılan da bu. Her insanın kendisiyle ilgili bir şeyi yeniden keşfedebileceği, hiç düşünmediği bir şeyi deneyimleyebileceği veya ilişkilerini yeniden bağlamsallaştırabileceği bir eser. Neva, göz ardı edilemeyecek kadar değerli bir oyun. Neva, hareket halindeki bir sanat eseri olarak da tanımlanabilir. Bu eserin görselleri tek kelimeyle muhteşem. Geliştirici ekibinin bu çalışmasını tanımlamanın başka bir yolu yok. Yolculuk sadece bir ormanda ve bir dağda geçse de macera bu dünyayı bir yıl boyunca kat etmemize izin veriyor.
Her mevsim bize sadece mevsimini mükemmel bir şekilde yakalamayı başaran benzersiz bir stil sunmakla kalmıyor, aynı zamanda bizi büyülü gerçekçiliği yeni bir seviyeye taşıyan nefes kesici anlara götürebiliyor; ortaya kusursuz bir bölüm çıkıyor. Neva oyununun dünyası, bir dağın yanında hayat dolu bir ormanla bizimkinden çok uzak görünmese de oyun bize bazı yerleşik unsurlardan hiçbir noktada kopmayan büyülü anlar sunma fırsatını kaçırmıyor. Yaz, yeşil ve sarının her zaman öne çıktığı en canlı renklerle öne çıkıyor. Burada bulduğumuz yaşam, manzaranın arka planındaki hayvanlar ve başka hiçbir şeye benzemeyen bir resim çizen bitki örtüsü ile her zaman öne çıkıyor.
Sonbahar geldiğinde çok önemli bir değişiklik görmeye başlıyoruz. Gece çöküyor ve onunla birlikte mavi ve gri atmosferi istila ediyor. Sis bir noktada başrolü üstlenir ve kahramanımız bir kabus gördüğünde kırmızı, gecenin içinde gizlenen korkuları temsil eden ateşli bir kızıllıkla gözlerinizi yok etmeye odaklanan bir düşman haline gelir. Sonunda, kış geldiğinde, beyaz bu dünyadan yaşamı çalan bir parazit olarak gelir ve etrafında sadece etrafınızda ne olduğunu ayırt etmenin neredeyse imkansız olduğu bir dağ bırakır. Tüm bunların aksine, düşmanlar da siyahtır. Hiçbir varyasyon yok. Her biri ışığın toplam tüketimini temsil ediyor ve rollerini mükemmel bir şekilde oynuyorlar.
Bu yaratıklar ekranda göründüklerinde onları görmezden gelmek zor; onlara dikkat etmemek imkansız. İster hayat dolu bir ormanda olalım, ister kabuslar içinde boğuluyor olalım ya da bir dağa tırmanıyor olalım, bu yaratıklar sabit. Tasarımları basit olsa da etraflarındaki her şeyi bozacak kadar etkilidirler. Renklerin yanı sıra Neva, hayatta ne kadar küçüldüğümüzü açıkça ortaya koyan bir ölçek duygusu iletmek için kamerayı harika bir şekilde kullanıyor. Oyun birçok kez aşırı seviyelere zoom yapıyor. Bu, çevremizdeki ortamı daha iyi değerlendirmemizi sağlarken, Alba ve Neva, merkezi işgal eden küçük hareketli nesnelere indirgeniyor.
Bu durum birkaç dövüş bölümünde sorun yaratsa da Nomada Studio ekibinin benzersiz görsel deneyimler yaratma konusundaki ustalık düzeyini açıkça ortaya koyan bir unsur. Neva, kurt ve geyiğin birleşimine benzeyen bir yaratık. Kürkü tamamen beyaz ve sadece bir çift kahverengi boynuzu var. Kendi adına, kahramanı yaşlanmıyor. Kontrol edebildiğimiz bir insandan ziyade, tek bir görevi olan atalardan kalma bir ruhu üstlenmiş gibi görünüyor. Şarap rengi pelerini ve kemik saçları onu her zaman öne çıkaran unsurlar. Bununla birlikte, bu ikilinin animasyonları Nomada Studio ekibinin yarattığı illüzyonu asla bozmuyor.
Neva, kendi hızında hareket eden ama yine de dünyevi düzleme bağlı vahşi bir hayvan olarak başlıyor. Yol arkadaşımız büyüdüğünde, onu bizden daha da uzaklaştıran bir zarafet seviyesi kazandığını görebiliyoruz. Koşmak yerine süzülüyor. Her ısırığın sadece düşmanlar tarafından değil, oyuncu tarafından da hissedilen bir ağırlığı var. Neva oyununun görselleri hikayeyi mükemmel bir şekilde tamamlıyor ve anlatının, oyuncunun kendi anlamını bulabilmesi için gerekli unsurları sunarken kullandığı ek bir unsur. Nomada Studio kendini aşmış. Renkler, her mevsimin temsil edilme şekli, Alba ve Neva’nın tasarımı, animasyonlar ve kameranın kullanılma şekli etkileyici.
Gris gibi Neva da etkileyici bir sanat eseri ve dikkatini veren herkesi büyüleyecek. Müzikler ise Neva oyununun sunduğu hikaye ve görseller için mükemmel bir tamamlayıcı. Piyano ve keman, her ikisi de varlıklarını ne zaman hissettireceklerini ve ne zaman düşük profil tutacaklarını tam olarak bilen yıldızlar. The Legend of Zelda serisinin modern oyunlarına benzer şekilde, orijinal bestelerin uzaktan duyulabildiği anlar var. Burada eser Alba ve Neva’ya eşlik ediyor. Kendimizi bir savaşın içinde bulduğumuzda veya yolculukta önemli bir an geldiğinde, müzik büyüyor ve her başarıyı, vedayı ve trajediyi önemli ölçüde yükselten bir tamamlayıcı haline geliyor.
Çok daha melankolik bir tona sahip olan Gris oyununun aksine Neva yapıtının müziği ilham verici. Bizi her zaman devam etmemiz için motive ediyor. Yolumuza çıkan tüm zorlukların üstesinden gelmemiz için… Oyuncuyu yücelten ve her zaferi çok daha tatmin edici kılan bir eser sunuluyor. Aynı zamanda sessizlik de önemli bir rol oynuyor; bize bu dünyanın işleyişini takdir etmemizi sağlıyor. Alba ve Neva’nın ayak sesleri bize yoldaş olurken, ağaçlar büyüyor ve kuşlar uzaktan ötüyor. Müziğin yanı sıra Neva içerisinde seslendirme performansları da bulunuyor. Bir düğmeye dokunarak, Alba istediği zaman Neva’nın adını söyleyebiliyor ve tonlaması bağlama göre değişiyor.
Yol arkadaşımız yanımızdayken, kahramanı sakin ve sevgi dolu bir şekilde dinleyebiliyoruz. Ancak ruh ekrandan ayrılır ayrılmaz Alba endişelenmeye başlıyor. İlk seslenişleri şaşkınlık içeriyor. Birkaç saniye sonra ağzından çıkan korkuyu takdir etmek mümkün. Neva cevap vermeyince umutsuzluk onu tüketiyor. Çığlıkları kesilmeye başlıyor. Boğazında onu delip geçen kelimeleri düzgün bir şekilde telaffuz etmesini engelleyen bir şey var. Sonunda gözyaşlarının akmaya başladığını hissetmek mümkün. Neyse ki Neva’yı sağ salim gördüğümüzde tüm ıstırap azalmaya başlıyor ve bir isimden çok bir iç çekiş olan basit bir “Neva”, her şeyin yoluna gireceğine dair bize güvence veriyor.
Tüm bunlar oyuncuyla güçlü bir bağ oluşturuyor ve herkesin birkaç saniye içinde bu duygu denizinden geçtiği bir nokta gelecek. Neva içerisindeki müzik ve seslendirme muhteşem. Her beste görsellerle mükemmel bir şekilde tamamlanıyor ve hiçbir şekilde gerçek olmaya çalışmayan, ancak oyuncuya net bir duygu aktarmak isteyen bu büyülü dünyanın büyük ölçekli bir görüntüsünü yaratıyor. Alba’nın sesi anlatı ile el ele gidiyor ve oyuncunun Neva ile duygusal bir bağ kurmasını ve kahramanın durumuna özel bir şekilde sempati duymasını sağlayan bir bölüm.
Nomada Studio, Gris ile atmosfere odaklanan, yol boyunca birkaç bulmaca ve platform mücadelesi içeren düşünceli bir deneyim yaratmak için yola çıktı. Neva ile İspanyol stüdyo bu unsuru biraz savaş içerecek şekilde genişletti. Burada sunulan sistem karmaşık olmasa da Neva’nın zaman geçtikçe daha fazla dikkate alınması gereken bir unsur haline gelmesi ve onunla oyuncu arasında çok net bir bağlantı yaratması anlamında anlatı yönüyle el ele gidiyor. Neva, macera boyunca bulunan birkaç koleksiyon parçasından birini elde etmek için ara sıra sapmalarla birlikte her zaman sağa doğru hareket ettiğiniz bir iki boyutlu platform oyunu aslında.
Nomada Studio, bize kontrol üzerinde ustalık gerektiren karmaşık zorluklar sunmak yerine, sistemlere hakimiyetimizi test etmek yerine, bize hareket halindeki bir dünyayı göstermeye odaklanan bir dizi aşılması kolay engel sunuyor. Bu şekilde, sıçrama yapmak, oyuncunun bundan hemen ne elde ettiğinden çok, genel hikayede ne anlama geldiğiyle ilgili. Bunun yanı sıra oyunda aksiyon bölümleri de var. Ormanı yok etmek isteyen tüm siyah yaratıklar şeklindeki açık bir engel sayesinde, Alba ve arkadaşı önlerine çıkan her yaratıkla savaşmak zorunda. Kahraman, yoluna çıkan her şeye saldırmak için kısa bir kılıca güveniyor.
Daha fazla harekete erişmemizi sağlayacak bir kombo sistemi veya yetenek ağacı yok. Rakiplerinize vurarak canınızı kurtarabileceğiniz üç basit hamle ile başlıyorsunuz ve herhangi bir ilerleme olmadan sona ulaşıyorsunuz, bu birçok insan için hayal kırıklığı yaratabilir, ancak Alba’nın ilerlemede eksik olduğu şey Neva’da var. Macera boyunca Neva büyüyor. Yaz aylarında ne saldırabilen ne de kendini savunabilen bir köpek yavrusudur, bu yüzden Alba onu sürekli korumak zorunda. Sonbahar geldiğinde yol arkadaşımız olgunlaşıyor. Sadece kendi başına saldırmakla kalmaz, aynı zamanda can yenilenmesi şeklinde destek sunar.
Ona belirli düşmanları vurmasını söylemek mümkün ve platformları etkinleştirmek için onu kullanabiliyoruz. Kışın yetişkinliğe ulaştığından, Alba’nın kılıcıyla birleşerek bu silahı çok daha etkili hale getirebiliyor ve hatta üzerine binebiliyoruz, bu da büyük alanları geçmek için büyük bir yardım. Bu şekilde, sürekli bir ilerleme hissi var. Kahraman gelişmese bile, oyuncu Neva aracılığıyla yeni yetenekler kazanıyor. Anlatı perspektifinden bakıldığında bu harika; yol arkadaşımız bizim önemli bir parçamız haline geliyor ve Alba’nın bir alanda kendi başına ilerlemesi gereken bir nokta geliyor ve kullanıcı, bir parçası kaybolduğu için çıplak ve çaresiz hissetmeye başlıyor.
Oyun, bizi kahramanın yerine koyuyor ve kendilerini benzer durumlarda bulan insanlara sempati duymamayı imkansız kılıyor. Neva basit mekaniklere sahip bir oyun olarak kalsa da bize sunduğu her şey hikayeye ve temalarına uygun olarak çalışıyor. Küçük platform zorlukları karmaşıklıktan yoksun ama bu, bu dünyanın nasıl yozlaştığını ve iyileştiğini deneyimlememizi sağlar. Neva’nın sahip olduğu savaş ve yükseltmeler baştan sona iyi bir şekilde uygulanmış ve size alışılmışın dışında bir ilerleme hissi veriyor. Gris gibi bu yeni oyun da herkes için değil. Kısa bir deneyim, ancak ona bir şans verenler başka hiçbir şeye benzemeyen bir yolculuğun tadını çıkaracaklar.
Neden oyun oynuyoruz diye bu yazının en başında bir soru sormuştum. Benzersiz deneyimlerin tadını çıkarmak için oyun oynuyoruz. Bağımsız oyun sahnesinin her zaman bize sunacak yeni bir şeyleri olsa da Nomada Studio, sadece iki oyunla hepimizin dikkat etmesi gereken bir ekip olduklarını ortaya koydu. Neva isimli bu yapıtın bize sunduğu hikaye muhteşem. Net bir yolculuk olsa da her oyuncunun olanları yorumlaması ve bir sonuca varmak için kendileriyle yüzleşmeleri için yeterli alan bırakıyor. Bu da oyundaki deneyimi herkes için kişisel bir hale getiriyor.
Oyunun içerisinde doğru ya da yanlış bir cevap yok, bu yüzden her zaman hayran olunacak yeni bir bakış açısı olacak. Neva ayrıca bize yılın en iyi görsellerinden birini sunuyor. Her sahne, oyuncuyu her zaman huşu içinde bırakmak için titizlikle inşa edilmiş gibi görünüyor. Renk kullanımı çarpıcı ve bu dünyanın her yeni mevsimde tasvir edilme şekli sadece ziyaret ettiğimiz yerlerin türünü değiştirmekle kalmıyor, aynı zamanda anlatı ile el ele gidiyor.
Aynı şey, etrafımızdaki her şeyi takdir etmemizi sağlayan harika bir arkadaş olarak çalışan müzik için de söylenebilirken, Alba karakterinin basit gibi görünebilecek sesi, oyuncu ve Neva arasındaki bağı güçlendiriyor. Oynanış çok basit olmasına rağmen, maceranın uzunluğu ile çok iyi çalışıyor. Karakterlerin ilerleyişi de oyuncunun Alba ile yol arkadaşıyla net bir bağ hissetmesine yardımcı oluyor ve bu yolculuğun son saatlerini yürek burkucu hale getiriyor.
Neva, video oyunlarının sanatsal değerinin harika bir örneği. Son dönemlerde İspanya gibi bir ülkenin bu sektördeki konumunu güçlendiren bir çalışma ve her oyuncuyla kişisel düzeyde bağlantı kurabilen bir macera. Bu, hiç şüphesiz, 2024 yılının en iyi deneyimlerinden biri. Bu yüzden kendisini gönül rahatlığı ile sizlere önerebiliriz ve oynamanızı da açıkçası isteriz.