Various Daylife incelemesi
Eğer aranız Apple Arcade ile iyiyse, Various Daylife oyununu daha önce duymuş olabilirsiniz. Bu yapıt, 2019 senesinde iOS için Apple Arcade servisi aracılığı ile piyasaya Square Enix tarafından sürülmüştü, DokiDoki Groove Works tarafından geliştirilmişti. Projenin içerisinde ayrıca Bravely Default ve Octopath Traveler gibi oyunlarda emek harcamış kıdemli geliştiriciler de yer alıyordu. Bu video oyunu yine de 2019 senesindeki incelemelerde ve oyunculardan gelen geri dönüşlerde pek olumlu bir şekilde karşılanmamıştı. Ne oldu, bilmiyoruz ama Square Enix, şimdi de bu başarısız oyunu PC, PlayStation 4 ve Nintendo Switch için piyasaya sürdü.
Various Daylife oyununun içerisinde Erebia şehrine yeni gelen bir karakteri kontrol ediyoruz. Bu şehir, dışarıdan yoğun bir göç alıyor ve kolonizasyonlaşmanın da başlarında. Bu yüzden de şehirde birçok fırsat için kapılar açılıyor. Karakterimiz de bundan yararlanmak istiyor zaten. Şehrin genişlemesini, sınırlarını büyütmesini sağlamak için bir ekibe katılıyoruz ve insanların neye ihtiyacı varsa, onu yapmaya çalışıyoruz. Maceramız sırasında bolca yeni karakter ile de tanışıyoruz. Bu yazdıklarımdan da anlayabileceğiniz üzere oyunun içerisinde öyle çok büyük bir hikaye bulunmuyor; yaşadığınız ufak maceralar, sizin için büyük bir hikaye oluşturuyor.
Maceralarınız boyunca diğer karakterlerle zaman geçirerek, onların hikayelerinde daha da derinlere iniyorsunuz, kendilerini daha yakından tanıyorsunuz. Bu karakterlerin tamamı ilk tanıştığınız zaman çok yüzeysel durabilir ama aslında her karakterin ilgi çekici ve benzersiz hikayeleri bulunuyor. Bu da aslında oyunun var olmayan büyük hikayesinin oluşturduğu boşluğu doldurmaya yetiyor. Evet, meğerse bir video oyunun hikayesinin tatmin edici olması için kıtalar arası politik savaşlara, herkesin birbirini arkasından bıçaklamasına veya dünyayı, hatta evreni kurtarmamıza gerek yokmuş. Bu oyun, bize bunu gösteriyor.
Various Daylife, hikayesi ile oyuncuları ters köşeye gönderirken, asıl sürpriz aslında oynanış tarafında yer alıyor. Daha önce de dediğim gibi bu video oyununda farklı görevleri, şehir sakinlerinin isteklerini filan yerine getirmeye çalışıyorsunuz. Bazen ticareti engelledikleri için saldırgan hayvanları öldürüyorsunuz, bazen kayıp eşyaları buluyorsunuz, bazen de garsonluk yapıyorsunuz. Yalnız, tüm bunlar arka planda işliyor. Siz sadece karakterinizin ne yapacağını seçiyorsunuz, seçtiklerini otomatik olarak yaşanıyor ve bir sonraki güne geçiyorsunuz. Yani, tamamen çıplak, tüm özelliklerinden ayrılmış bir JRYO var karşınızda.
Various Daylife, mobil platformların dışına çıkmamalıydı
Anlatmış olduğum bu oynanış elementi kesinlikle iOS gibi bir platformda iş görebilir. Yani, ben eğer mobil platformlarda bir oyun oynuyorsam, açıkçası oynanışı böyle olan, otomatik oyunları oynamayı tercih ederim. Fakat, Various Daylife gibi deneyimler konsollara ve bilgisayarlara gelince işler biraz değişiyor. Yanlış anlamayın, oyun böyle de kesinlikle eğlenceli ama sanki sadece bir oyunun temellerini deneyimliyormuşsunuz gibi hissediyorsunuz. Yine de işin içine eğlence girdiği gibi strateji ve taktik de giriyor. Oyunda sadece seçenek seçiyor olsanız bile seçtiğiniz şeylere aslında biraz kafa yormanız gerekiyor.
Various Daylife oyununda tamamlayacağınız her iş hem karakterinize tecrübe puanı, hem de istatistiklerinizden belli olanlara puan veriyor. Her iş de farklı bir istatistiği etkiliyor. Ayrıca işler, sadece istatistiklerinize puan vermiyor, ayrıca onlardan puan da alıyor. Bu yüzden de yapacağınız işi seçmek aslında ciddi anlamda taktiksel bir oynanış elementine dönüşüyor. Oyun, bu noktada dinamik bir element daha katıyor işin içine: Her gün farklı istatistikler seçiliyor ve seçilen bu değerler iki katı daha fazla puan kazanıp, kaybedebiliyor. Bu yüzden de yapacağınız işi seçmek aslında bayağı düşündürücü bir sistem oluyor.
Various Daylife oyununda yapacağınız her iş dayanıklılık ve moral değerlerinizi de etkiliyor. Bu değerler ne kadar düşük olursa, işinizde başarısız olma ihtimaliniz artıyor. Dayanıklılık kazanmak için dinlenmeniz, moral kazanmak için de arkadaşlarınız ile vakit geçirmeniz gerekiyor. Yalnız, bunların hepsini tek seferde yapamıyorsunuz; eğer yaparsanız, hiç iş bitirmemişsiniz anlamına geliyor ve günün istatistiklerini kaçırıyorsunuz. Bu yüzden, dayanıklılık ve moral değerlerini dengede tutmaya çalışmak da gerekiyor. Bu görevlerde savaşmanız da gerekiyor ki işler, karakter sınıfınızı ve savaşları da etkiliyor.
Various Daylife oyununda karakterinizin seçebileceği farklı sınıflar ve öğrenebileceği farklı yetenekler yer alıyor. Seçtiğiniz karakter sınıfına uygun olan işleri başarıyla tamamlamak, yeni yetenek öğrenmenizi sağlıyor. Yani, istatistiklerin yanına bir de karakter sınıfı bileşeni ekleniyor iş seçerken göz önünde bulundurmanız gereken. Yine de oyunun içerisinde, tek bir kayıt dosyasında tüm karakter sınıflarını ve tüm yetenekleri açabilmek mümkün; oyun size bu konuda özgürlük tanıyor. Yalnız, yine de tüm bu sistemler gayet basit, detaysız ve yüzeysel hissettiriyor. Mini bir JRYO deneyimi gibi her şey.
Savaş tarafında bazı ilgi çekici detaylar sizi bekliyor
Various Daylife oyununda savaşmanız gerektiği zaman ise sıra tabanlı bir sistem ile tanışıyorsunuz. Klasik bir JRYO deneyimi sunan savaş anları, aynı zamanda element efektlerine dayalı bir kombiasyon sistemi de sunuyor. Şöyle ki düşmanlarınızın üzerinde saldırı kombinasyonları yapabilmek, hasarları zincirleyebilmek için düşmanlara bir efekt katmanız gerekiyor. Yani, onları ıslatmanız, yakmanız veya benzeri efektler katmanız gerekiyor. Bunu yaptıktan sonra siz ve partiniz, zincirlemeye devam edip, yüksek hasarlar verebiliyorsunuz. Bunlar tabii ki en çok bölüm sonu canavarı tipi büyük savaşlarda tatmin edici oluyor.
Various Daylife, kesinlikle farklı bir konsept ama bu konsept ne yazık ki konsollarda ve bilgisayarlarda görebileceğiniz diğer JRYO tipi yapıtlardan çok eksik duruyor. Bu da aslında çok doğal; oyun orijinal olarak Apple Arcade için geliştirilmişti. Yani, bu video oyununda adım attığınız her alan ve keşfettiğiniz her sistem, olabilecek en basit ve en detaysız şekilde sunuluyor. Şaşırtıcı bir şekilde sadece savaş anlarında hoş bir saldırı zincirleme sistemi bulunuyor ki o da kısa bir süre sonra sıkıcı olmayı başarıyor; oyundaki her şey kendisini çok fazla tekrar ediyor ve hemen oyuncuyu sıkıyor.
Various Daylife, sunum tarafında çok daha geleneksel duruyor. Yani, karakter tasarımları ve çevre detayları filan Square Enix şirketinin son zamanlarda piyasaya sürdüğü birçok oyuna benziyor. Görsellikte, özellikle de sanat tasarımında filan öyle pek yaratıcı şeyler bulunmuyor. Geliştirici ekip, oyunun konsepti ile risk almış ama sunum tarafında hiçbir şekilde risk alınmamış. Görsellik, performans, müzikler, sesler filan gayet standart bir seviyede. Yani, kötüleyebilecek bir şeyimiz de yok ama aynı zamanda övülecek bir yanları da yok. Aslında bunu oyunun tamamı için de söyleyebilirsiniz bence.
Various Daylife, bir mobil oyun gibi davranılması gereken bir yapıt. Yani, bu oyunu oturup, bir saatten fazla oynadığınız zaman yapıt tüm zayıf yönlerini ortaya koyuyor. Fakat bir mobil oyun oynar gibi kendisine 10 dakika ile 45 dakika arası bir zaman ayırırsanız, aslında farklı konsept sayesinde eğlenebiliyorsunuz. Yine de ben bu oyunu iOS temelli bir cihazınız varsa Apple Arcade ile oynamanızı öneriyorum. Diğer tüm platformlarda bu oyun hem çok abes görünüyor, hem de biraz pahalı kaçıyor. Yine de sizin hangi oyundan, nasıl eğleneceğinize pek karışmak istemem. Okuduklarınız ilginizi çektiyse, kendisine bir şans da verebilirsiniz.